ເຮັດຮົ້ວລ້ອມໄກ່ ແລະ ເປັດ: ເລືອກວັດສະດຸ, ຕັ້ງຫຼັກ ແລະ ຝັງຕີນຕາໜ່າງ

ໄກ່ ແລະ ເປັດທີ່ລ້ຽງປ່ອຍໂດຍບໍ່ມີຮົ້ວ ບໍ່ດົນກໍຈະຂ້າມໄປສວນເພື່ອນບ້ານ, ອອກໄປທາງ ຫຼື ຄຸ້ຍແປງຜັກຂອງເຮືອນຕົນເອງ ແຕ່ຮົ້ວລ້ອມໄກ່ ແລະ ເປັດຍັງມີໜ້າທີ່ສຳຄັນບໍ່ແພ້ກັນ: ກັນສິ່ງທີ່ມາຈາກຂ້າງນອກ ປຶ້ມຄູ່ມືການລ້ຽງໄກ່ຂະໜາດນ້ອຍຂອງ FAO ໝາຍເຫດວ່າ ຮົ້ວຕົ້ນໄມ້ທີ່ໃຊ້ກັບງົວຄວາຍ ບໍ່ພໍທີ່ຈະກັນງູ, ນົກລ່າເຫຍື່ອ, ໜູ ແລະ ສັດທີ່ທຳລາຍອື່ນໆ (FAO, ບົດທີ 4) ສະນັ້ນກ່ອນຈະຖາມວ່າເຮັດຮົ້ວແນວໃດ ໃຫ້ຖາມກ່ອນວ່າຮົ້ວຕ້ອງກັນສັດຫຍັງ

ເລືອກວັດສະດຸຮົ້ວ

ຮົ້ວຕົ້ນໄມ້, ຮົ້ວໄມ້ໄຜ່ ແທບບໍ່ເສຍເງິນ ຖ້າມີວັດສະດຸຢູ່ແລ້ວ ຮົ້ວແບບນີ້ກັນໄກ່ໃຫຍ່ໄດ້ ແຕ່ມີຊ່ອງໃຫ້ລູກໄກ່ລອດອອກ, ງູ ແລະ ໜູລອດເຂົ້າ ແລະ ໄມ້ໄຜ່ຕ້ອງເຮັດໃໝ່ຫຼັງຈາກສອງສາມລະດູຝົນ ຕາໜ່າງເຫຼັກ ແໜ້ນ ທົນໝາກັດໄດ້ ແຕ່ໜັກ, ລາຄາສູງກວ່າ ແລະ ຄ່ອຍໆເປັນຂີ້ໝ້ຽງໃນອາກາດຊຸ່ມ ຖ້າຊຸບບໍ່ດີ ຕາໜ່າງພລາສຕິກ ເບົາ, ຕັດດ້ວຍມີດຕັດໄດ້, ບໍ່ເປັນຂີ້ໝ້ຽງ ແລະ ຄົນດຽວກໍຕັ້ງໄດ້ໃນມື້ດຽວ ແຕ່ມັນທົນໝາໃຫຍ່ກັດຈີກ ຫຼື ງົວຄວາຍຊົນບໍ່ໄດ້ຄືຕາໜ່າງເຫຼັກ

ສຳລັບຄອບຄົວສ່ວນຫຼາຍທີ່ລ້ຽງໄກ່ ແລະ ເປັດປ່ອຍ ຈຳນວນຫຼາຍສິບຫາຫຼາຍຮ້ອຍໂຕ ຕາໜ່າງພລາສຕິກເປັນທາງເລືອກທີ່ສົມດຸນລະຫວ່າງລາຄາ, ຄວາມທົນທານ ແລະ ແຮງງານຕັ້ງຮົ້ວ ຕາໜ່າງເຫຼັກຄຸ້ມຄ່າກວ່າ ສຳລັບຊ່ວງຮົ້ວທີ່ຕິດທາງ ຫຼື ບ່ອນທີ່ມັກມີໝາແປກໜ້າ ຫຼາຍຄອບຄົວໃຊ້ປະສົມກັນ: ຕາໜ່າງເຫຼັກຊ່ວງສັ້ນໆຢູ່ບ່ອນທີ່ມັກຖືກທຳລາຍ, ຕາໜ່າງພລາສຕິກສຳລັບສ່ວນທີ່ເຫຼືອ

ຕາໜ່າງພລາສຕິກ ສຳລັບລ້ອມຄອກຂອງ MAD AGRI ມີສາມຄວາມສູງ 1.2 m, 1.5 m ແລະ 2 m ແຕ່ລະມ້ວນຍາວ 40 m ຕາມຄຳອະທິບາຍສິນຄ້າ ຕາໜ່າງໃຊ້ໄດ້ 4–5 ປີ ສຳລັບລ້ອມຄອກໄກ່ ແລະ ເປັດ, ລ້ອມສວນຜັກ ແລະ ປ້ອງກັນຕົ້ນໄມ້ອ່ອນຈາກສັດລ້ຽງ

ຄິດໄລ່ຈຳນວນມ້ວນ ແລະ ເລືອກຄວາມສູງ

ຍ່າງອ້ອມເຂດທີ່ຈະລ້ອມຮົ້ວດ້ວຍສາຍແທກ ຫຼື ເຊືອກໝາຍ ແລ້ວບວກເພີ່ມສ່ວນທີ່ຊ້ອນກັນຢູ່ບ່ອນຕໍ່ ແລະ ສ່ວນທີ່ເຮັດປະຕູ ຕົວຢ່າງ ເດີ່ນປ່ອຍ 10 × 15 m ມີເສັ້ນຮອບວົງ 50 m ມ້ວນ 40 m ມ້ວນດຽວບໍ່ພໍ ຈຶ່ງຕ້ອງຊື້ສອງມ້ວນ ແລະ ເຫຼືອປະມານ 30 m ສ່ວນທີ່ເຫຼືອໃຊ້ລ້ອມເຂດໝູນວຽນ, ບ່ອນກົກ ຫຼື ລ້ອມແປງຜັກ ຖ້າດ້ານໜຶ່ງຂອງເດີ່ນຕິດຝາເຮືອນ ຫຼື ກຳແພງທີ່ມີຢູ່ແລ້ວ ກໍລ້ອມພຽງສາມດ້ານທີ່ເຫຼືອ

ຄວາມສູງຂຶ້ນກັບສັດທີ່ທ່ານລ້ຽງ ເປັດ ແລະ ເປັດເທດບິນບໍ່ສູງ ຮົ້ວ 1.2 m ມັກກັນໄດ້ ແລະ ຄວາມສູງນີ້ກໍພໍສຳລັບແປງຜັກ ໄກ່ປ່ອຍທົ່ວໄປຕ້ອງການປະມານ 1.5 m ໄກ່ບ້ານທີ່ບິນເກັ່ງ ຫຼື ເຂດຮົ້ວທີ່ຕິດທາງ ຄວນໃຊ້ 2 m ນີ້ເປັນຄຳແນະນຳຕາມນິໄສທົ່ວໄປຂອງສັດ ບໍ່ແມ່ນມາດຕະຖານ ສັງເກດຝູງຂອງທ່ານສອງສາມມື້: ຖ້າຍັງມີໂຕບິນຂ້າມ ໃຫ້ຕັດຂົນປີກຂ້າງດຽວຂອງໂຕທີ່ມັກບິນ ຫຼື ຂຶງຕາໜ່າງເພີ່ມອີກແຖວໜຶ່ງຢູ່ດ້ານເທິງ

ຕັ້ງຫຼັກ ແລະ ຂຶງຕາໜ່າງ

ຫຼັກອາດເປັນໄມ້ໄຜ່, ໄມ້, ເຫຼັກກ່ອງ ຫຼື ທໍ່ເຫຼັກ ຂຶ້ນກັບງົບປະມານ ຕາໜ່າງພລາສຕິກເບົາ ຈຶ່ງບໍ່ຕ້ອງໃຊ້ຫຼັກໃຫຍ່ ແຕ່ຫຼັກຕ້ອງຝັງເລິກ ແລະ ຊື່ ຕອກຫຼັກສີ່ແຈກ່ອນ ແລະ ຝັງໃຫ້ແໜ້ນກວ່າຫຼັກກາງ ເພາະແຈຮັບແຮງດຶງຂອງຕາໜ່າງທັງສອງດ້ານ ຂຶງເຊືອກໜຶ່ງເສັ້ນລະຫວ່າງສອງຫຼັກແຈເປັນເສັ້ນມາດຕະຖານ ແລ້ວຕອກຫຼັກກາງຕາມເຊືອກໃຫ້ຊື່ແຖວ

ໄລຍະຫ່າງລະຫວ່າງຫຼັກ ຂຶ້ນກັບຄວາມຕຶງຂອງຕາໜ່າງ, ແຮງລົມ ແລະ ມີງົວຄວາຍຍ່າງຜ່ານຫຼືບໍ່ ສັນຍານທີ່ເຫັນງ່າຍທີ່ສຸດແມ່ນ ເມື່ອດຶງຕາໜ່າງຕຶງແລ້ວ ແຕ່ຍັງຢ່ອນຢູ່ກາງລະຫວ່າງສອງຫຼັກ: ແມ່ນຫຼັກຫ່າງເກີນໄປ ເວັ້ນຊ່ອງປະຕູໃຫ້ກວ້າງພໍທີ່ຈະຍູ້ກະຕ່າລໍ້ເຂົ້າໄປອະນາໄມຄອກ

ໜ້າສິນຄ້າແນະນຳໃຫ້ດຶງຕາໜ່າງໃຫ້ຕຶງແທ້ ແລະ ມັດໃຫ້ແໜ້ນກັບຫຼັກ ລະອຽດດັ່ງນີ້:

1. ມັດຫົວຕາໜ່າງເຂົ້າກັບຫຼັກແຈສາມຈຸດ: ຕີນ, ກາງ ແລະ ປາຍຫຼັກ
2. ກິ້ງມ້ວນຕາໜ່າງໄປຕາມແຖວຫຼັກ ກິ້ງໄປພ້ອມດຶງໃຫ້ຕຶງ
3. ມັດເຂົ້າກັບແຕ່ລະຫຼັກກາງດ້ວຍລວດຊຸບສັງກະສີ ຫຼື ສາຍຮັດພລາສຕິກ
4. ຢູ່ບ່ອນຕໍ່ສອງມ້ວນ ໃຫ້ຊ້ອນກັນຢ່າງໜ້ອຍໜຶ່ງຕາ ແລະ ມັດລວມໃສ່ຫຼັກດຽວກັນ
5. ຕັດສ່ວນທີ່ເກີນດ້ວຍມີດຕັດ ຫຼື ມີດຄົມ

ຕີນຮົ້ວ: ບ່ອນທີ່ມັກຖືກມອງຂ້າມທີ່ສຸດ

ຮົ້ວສ່ວນຫຼາຍເພ ຢູ່ຕີນ ບໍ່ແມ່ນຢູ່ປາຍ ລູກໄກ່ລອດຊ່ອງກ້ອງຕີນຕາໜ່າງ ສ່ວນໝາ ແລະ ເຫງັນຂຸດດິນລອດເຂົ້າມາ ໜ້າສິນຄ້າແນະນຳໃຫ້ຝັງຂອບລຸ່ມຂອງຕາໜ່າງລົງດິນໜ້ອຍໜຶ່ງ ວິທີທີ່ແໜ້ນທີ່ສຸດແມ່ນຂຸດຮ່ອງຕື້ນໆຕາມຕີນຮົ້ວ ວາງຂອບຕາໜ່າງລົງ ແລ້ວຖົມດິນອັດໃຫ້ແໜ້ນ ຖ້າບໍ່ຢາກຂຸດ ໃຫ້ພັບຕີນຕາໜ່າງອອກດ້ານນອກເປັນແຜ່ນນອນຕິດໜ້າດິນ ແລ້ວທັບດ້ວຍດິນຈີ່ ຫຼື ຫີນ: ສັດທີ່ຂຸດຢູ່ຕີນຮົ້ວຈະພົບຕາໜ່າງ ຫຼັງຝົນຕົກໜັກແຕ່ລະເທື່ອ ໃຫ້ຍ່າງອ້ອມເບິ່ງບ່ອນທີ່ດິນເຊາະ ເພື່ອຖົມຄືນ

ຮົ້ວກັນໄດ້ແຕ່ສັດທີ່ຍ່າງຢູ່ພື້ນດິນ ສຳລັບແຫຼວ FAO ອະທິບາຍວິທີທີ່ຖືກ: ຂຶງເຊືອກຂະໜານກັນຂວາງເຂດທີ່ໄກ່ຫາກິນ ໂດຍໃຫ້ໄລຍະຫ່າງລະຫວ່າງເຊືອກແຄບກວ່າປີກຂອງນົກເວລາກາງອອກ ຫຼື ຂຶງມອງຫາປາໃສ່ຫຼັກ ຢູ່ດ້ານເດີ່ນທີ່ມັກຖືກໂຈມຕີ FAO ຍັງບັນທຶກວ່າ ສັດລ່າເຫຍື່ອມັກກັບມາຄອກເກົ່າທີ່ເຄີຍໂຈມຕີໃນຄືນຕໍ່ມາ ສະນັ້ນບ່ອນທີ່ຮົ້ວຫາກໍຖືກທຳລາຍ ຕ້ອງສ້ອມແປງໃຫ້ແລ້ວພາຍໃນມື້ນັ້ນ

ປະຕູຮົ້ວ

ປະຕູເຮັດດ້ວຍໂຄງໄມ້ ຫຼື ເຫຼັກ ຂຶງດ້ວຍຕາໜ່າງຊະນິດດຽວກັນ ໃຊ້ບານພັບ ແລະ ກອນແບບງ່າຍໆ ຄວນໃຫ້ປະຕູເປີດເຂົ້າດ້ານໃນ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ໄກ່ຍູ້ອອກໄປດ້ານນອກ ວາງດິນຈີ່ ຫຼື ແຜ່ນໄມ້ຢູ່ທໍລະນີປະຕູ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ມີຊ່ອງວ່າງຢູ່ກ້ອງ

ລ້ອມສວນຜັກດ້ວຍຕາໜ່າງຊະນິດດຽວກັນ

ຕາໜ່າງ 1.2 m ມັກພໍທີ່ຈະບໍ່ໃຫ້ໄກ່ເຂົ້າໄປຄຸ້ຍແປງຜັກ ຖ້າສວນຍັງຖືກແມງໄມ້, ນົກ ແລະ ຝົນແຮງທຳລາຍ ຮົ້ວກໍເປັນພຽງຊັ້ນປ້ອງກັນຢູ່ພື້ນດິນ ຊັ້ນດ້ານເທິງແມ່ນໂຄງໂຄ້ງ ແລະ ຕາໜ່າງກັນແມງໄມ້ ເຊິ່ງອະທິບາຍໄວ້ໃນບົດ ປູກຜັກປອດສານພິດຢູ່ເຮືອນ

ຮັກສາຮົ້ວໃຫ້ທົນ

ທຸກເດືອນໃຫ້ກວດເຊືອກມັດ ແລະ ປ່ຽນເສັ້ນທີ່ຂາດ ຫຼື ຫຼວມ ຖາງຫຍ້າຕາມຕີນຮົ້ວ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ຫຍ້າພັນຕາໜ່າງ ແລະ ເພື່ອເຫັນບ່ອນທີ່ຖືກຂຸດໄດ້ງ່າຍ ຢ່າໃຫ້ກິ່ງໄມ້ທັບຕາໜ່າງ ເພາະກິ່ງທີ່ຫັກເວລາລົມແຮງ ອາດເຮັດໃຫ້ຕາໜ່າງຂາດທັງຊ່ວງ

ຮົ້ວເປັນພຽງສ່ວນໜຶ່ງຂອງການລ້ຽງແບບປ່ອຍ ເລົ້ານອນ, ຮາງອາຫານ, ນ້ຳດື່ມ ແລະ ການປ້ອງກັນພະຍາດ ມີຢູ່ໃນບົດ ລ້ຽງໄກ່ປ່ອຍຂະໜາດຄອບຄົວ ຖ້າລ້ຽງເປັດ ເບິ່ງເພີ່ມ ຄອກເປັດແຫ້ງ ແລະ ສະອາດ ອຸປະກອນອື່ນໆມີຢູ່ໃນ ໝວດອຸປະກອນລ້ຽງສັດ

ແຫຼ່ງອ້າງອີງ

• FAO (2004). Small-scale poultry production, ບົດທີ 4: General Management – ຮົ້ວຕົ້ນໄມ້ກັນງູ, ນົກລ່າເຫຍື່ອ, ໜູບໍ່ໄດ້; ວິທີກັນແຫຼວ; ສັດລ່າເຫຍື່ອກັບມາຄອກເກົ່າ.
• ຂໍ້ມູນສິນຄ້າ: ຕາໜ່າງພລາສຕິກລ້ອມຄອກ, ເຂົ້າເບິ່ງວັນທີ 06/11/2026.