ເຮັດທາງຍ່າງໃນສວນເອງ ດ້ວຍແມ່ພິມເທບລັອກຊີມັງ
ເທບລັອກຊີມັງປູທາງຍ່າງເອງຢູ່ບ່ອນນັ້ນດ້ວຍແມ່ພິມພລາສຕິກ ຖືກກວ່າຊື້ບລັອກ ແລະ ຈ້າງຊ່າງ ຄິດໄລ່ຈຳນວນກ້ອນ, ກຽມພື້ນ, ປະສົມຄອນກຣີດຕາມອັດຕາຂອງ FAO ສຳລັບທາງຍ່າງ, ເທແມ່ພິມ ແລະ ຮັກສາຄວາມຊຸ່ມໃຫ້ຄົບມື້ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ບລັອກແຕກ
ທາງຍ່າງປູບລັອກໃນເດີ່ນ ຊ່ວຍໃຫ້ຕີນບໍ່ເປື້ອນຂີ້ຕົມໃນລະດູຝົນ, ຫຍ້າບໍ່ຖືກຢຽບແຫຼກ ແລະ ສວນເບິ່ງເປັນລະບຽບຂຶ້ນຫຼາຍ ການຊື້ບລັອກປູເດີ່ນ ແລະ ຈ້າງຊ່າງ ກໍແພງພໍສົມຄວນ ວິທີປະຢັດແມ່ນເທບລັອກຊີມັງເອງຢູ່ບ່ອນນັ້ນ ດ້ວຍແມ່ພິມພລາສຕິກ: ວາງແມ່ພິມ, ເທຊີມັງ, ຍົກແມ່ພິມ, ຍ້າຍໄປບ່ອນຕໍ່ໄປ ສ່ວນທີ່ງ່າຍແມ່ນການເທແມ່ພິມ ສ່ວນທີ່ຕັດສິນວ່າບລັອກຈະທົນ ຫຼື ແຕກຫຼັງລະດູແດດດຽວ ແມ່ນອັດຕາການປະສົມ ແລະ ມື້ທີ່ຮັກສາຄວາມຊຸ່ມຫຼັງເທ
ແມ່ພິມເທບລັອກປູເດີ່ນຂອງ MAD AGRI
ແມ່ພິມຫລ່ຽມ ເທບລັອກປູເດີ່ນ ເຮັດດ້ວຍພລາສຕິກ ມີສອງຂະໜາດ 70 × 35 cm ແລະ 40 × 40 cm ມີຫຼາຍລວດລາຍທັງແບບສີ່ຫຼ່ຽມຈະຕຸລັດ ແລະ ສີ່ຫຼ່ຽມສາກ ຕາມໜ້າສິນຄ້າ ແມ່ພິມໃຊ້ເຮັດບລັອກຊີມັງປູເດີ່ນ ແລະ ສວນເອງຢູ່ເຮືອນ, ໃຊ້ງ່າຍ, ທົນ, ໃຊ້ຄືນໄດ້ຫຼາຍເທື່ອ, ໃຫ້ບລັອກລວດລາຍສະໝ່ຳສະເໝີ ໜ້າສິນຄ້າແນະນຳໃຫ້ໃຊ້ສຳລັບທາງຍ່າງໃນສວນ, ເດີ່ນໜ້າ, ເດີ່ນຫຼັງ, ອ້ອມສະນ້ຳ ຫຼື ອ້ອມໂຄນຕົ້ນໄມ້
ຄິດໄລ່ຈຳນວນບລັອກທີ່ຕ້ອງເທ
| ຂະໜາດແມ່ພິມ | ເນື້ອທີ່ບລັອກໜຶ່ງກ້ອນ | ຈຳນວນບລັອກຕໍ່ m² (ບໍ່ນັບຮ່ອງ) |
|---|---|---|
| 40 × 40 cm | 0.16 m² | ປະມານ 6.25 ກ້ອນ |
| 70 × 35 cm | 0.245 m² | ປະມານ 4.1 ກ້ອນ |
ຕົວຢ່າງ ທາງຍ່າງຍາວ 10 m ກວ້າງ 0.7 m ແມ່ນ 7 m² ດ້ວຍແມ່ພິມ 70 × 35 cm ວາງສອງກ້ອນຕາມລວງຂວາງ ຕ້ອງໃຊ້ປະມານ 7 × 4.1 ≈ 29 ກ້ອນ ຖ້າເວັ້ນຮ່ອງລະຫວ່າງກ້ອນເພື່ອປູກຫຍ້າ ຈຳນວນກ້ອນຈະໜ້ອຍລົງ
ກຽມພື້ນ
ປັກຫຼັກ ແລະ ຂຶງເຊືອກໝາຍສອງຂ້າງທາງຍ່າງ ຂຸດດິນໜ້າ ແລະ ຮາກຫຍ້າອອກ, ຕຳພື້ນໃຫ້ແໜ້ນ ແລ້ວໂຮຍຊາຍ ຫຼື ຫີນແຮ່ບາງໆ, ປັບໃຫ້ພຽງ ແລະ ຕຳຄືນ ໜ້າສິນຄ້າກຳນົດໃຫ້ວາງແມ່ພິມເທິງພື້ນທີ່ປັບພຽງແລ້ວ ພື້ນທີ່ພຽງ ແລະ ແໜ້ນ ຊ່ວຍໃຫ້ບລັອກບໍ່ຍຸບ, ບໍ່ແຕກພາຍຫຼັງ
ວັດສະດຸ ແລະ ອຸປະກອນມີ ຊີມັງ, ຊາຍ, ຫີນນ້ອຍ ຫຼື ກ້ອນກວດ; ຊວນ, ບ່ວງໂບກປູນ, ບ່ອນປະສົມ ແລະ ຄຸນ້ຳ; ໄມ້ບັນທັດ, ເຊືອກຂຶງ, ຫຼັກ; ນ້ຳມັນກັນຕິດ ຫຼື ນ້ຳມັນເຄື່ອງເກົ່າສຳລັບທາແມ່ພິມ; ຖົງມື ແລະ ເກີບບູດ ຊີມັງປຽກອາດເຮັດໃຫ້ຜິວໜັງໄໝ້ ຢ່າປະສົມດ້ວຍມືເປົ່າ
ປະສົມຄອນກຣີດໃຫ້ຖືກອັດຕາສຳລັບທາງຍ່າງ
ຕຳລາ Farm structures in tropical climates ຂອງ FAO ຈັດທາງຍ່າງ, ເດີ່ນປູ ແລະ ທາງເຂົ້າເຮືອນ ໄວ້ໃນກຸ່ມຄອນກຣີດທີ່ໃຊ້ອັດຕາສ່ວນ ຊີມັງ 1 : ຊາຍ 2 : ຫີນ 4 ຫຼື 1 : 3 : 3 ຕາມປະລິມາດ (FAO, ບົດທີ 3) ອັດຕາສ່ວນທີ່ມີຊີມັງຫຼາຍກວ່າ ເຊັ່ນ 1 : 2 : 3 ແມ່ນສຳລັບບ່ອນທີ່ຮັບການສຶກຫຼໍ ແລະ ນ້ຳໜັກຫຼາຍກວ່າ ເຊັ່ນ ທາງທີ່ມີລົດບັນທຸກ ຫຼື ເຄື່ອງຈັກຜ່ານເລື້ອຍໆ ສຳລັບທາງຍ່າງໃນເດີ່ນ 1 : 2 : 4 ກໍພໍ ແລະ ປະຢັດຊີມັງກວ່າ
ປະສົມແຫ້ງໃຫ້ທົ່ວ ແລ້ວເພີ່ມນ້ຳຄ່ອຍໆ ຈົນສ່ວນປະສົມໜຽວ ແຕ່ບໍ່ໄຫຼເຫຼວ ຖ້າຄອນກຣີດເຫຼວເກີນ ບລັອກຈະຍຸບຂອບເວລາຍົກແມ່ພິມ; ຖ້າແຫ້ງເກີນ ໜ້າບລັອກຈະເປັນຮູຂຸມ
ເທແມ່ພິມ
ຕາມຄຳແນະນຳໃນໜ້າສິນຄ້າ ໃຫ້ວາງແມ່ພິມໃນຕຳແໜ່ງທີ່ຈະປູ ເທິງພື້ນທີ່ພຽງ ແລະ ທາສານກັນຕິດບາງໆໃສ່ດ້ານໃນແມ່ພິມ ເທຄອນກຣີດໃຫ້ເຕັມແມ່ພິມ, ໃຊ້ບ່ວງໂບກປູນກົດໃຫ້ຄອນກຣີດເຕັມທຸກແຈ ແລະ ລວດລາຍ ແລ້ວປາດໜ້າໃຫ້ພຽງ ຍົກແມ່ພິມຂຶ້ນຕັ້ງຊື່ ເບົາມື, ຍ້າຍໄປຕຳແໜ່ງຕໍ່ໄປ ແລະ ເຮັດຊ້ຳ ແມ່ພິມຖືກຍົກອອກທັນທີຫຼັງເທ ແມ່ພິມອັນດຽວຈຶ່ງໃຊ້ຕໍ່ເນື່ອງໄດ້ຫຼາຍກ້ອນໃນມື້ດຽວ ແມ່ພິມຖືກອອກແບບໃຫ້ເທໂດຍກົງຢູ່ບ່ອນທີ່ຈະປູ ບໍ່ແມ່ນເທໃສ່ຖາດແລ້ວຈຶ່ງເອົາໄປປູ
ຮັກສາຄວາມຊຸ່ມ: ຂັ້ນຕອນທີ່ມັກຖືກຂ້າມທີ່ສຸດ
FAO ອະທິບາຍວ່າ ຄອນກຣີດແຂງຕົວຫຼັງປະມານສາມມື້ ແຕ່ປະຕິກິລິຍາລະຫວ່າງຊີມັງ ແລະ ນ້ຳ ຍັງດຳເນີນຕໍ່ໄປອີກດົນກວ່ານັ້ນຫຼາຍ ຖ້ານ້ຳລະເຫີຍໝົດ ປະຕິກິລິຍາກໍຢຸດ ແລະ ຄອນກຣີດແຕກງ່າຍຍ້ອນການຫົດຕົວ ສະນັ້ນຕ້ອງ ຮັກສາຄອນກຣີດໃຫ້ຊຸ່ມຢ່າງໜ້ອຍ 7 ມື້ ເລີ່ມຫົດນ້ຳທັນທີທີ່ໜ້າຄອນກຣີດແຂງພໍທີ່ຈະບໍ່ເສຍຫາຍ ແລະ ບໍ່ຊ້າກວ່າ 10–12 ຊົ່ວໂມງຫຼັງເທ ການຄຸມດ້ວຍກະສອບ, ຫຍ້າ, ຊັ້ນຊາຍ ຫຼື ແຜ່ນພລາສຕິກ ຊ່ວຍຮັກສາຄວາມຊຸ່ມ ແລະ ບັງລົມແຫ້ງ ເຊິ່ງ FAO ເນັ້ນວ່າສຳຄັນເປັນພິເສດໃນເຂດຮ້ອນ FAO ຍັງໝາຍເຫດວ່າ ທີ່ອຸນຫະພູມສູງກວ່າ 40 °C ຄອນກຣີດຈະແຂງໄວເກີນກວ່າທີ່ຄວນ ແລະ ໃຫ້ຄວາມແຂງແຮງຕ່ຳກວ່າ ມື້ທີ່ແດດແຮງ ຄວນເທຕອນເຊົ້າໆ ຫຼື ຕອນແລງທີ່ເຢັນ
ບໍ່ຍ່າງເທິງບລັອກທີ່ຫາກໍເທໃນສອງສາມມື້ທຳອິດ ແລະ ບັງຝົນແຮງໃນມື້ທຳອິດ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ໜ້າບລັອກເປັນຮູຂຸມ ທາງສຳລັບຍ່າງ ແລະ ລົດຈັກເບົາ ມັກໃຊ້ໄດ້ ເມື່ອພື້ນຕຳແໜ້ນ ແລະ ຄອນກຣີດຖືກຮັກສາຄວາມຊຸ່ມຄົບມື້ ສຳລັບທາງລົດໃຫຍ່ ຄວນຖາມຊ່າງກໍ່ສ້າງກ່ຽວກັບຄວາມໜາ ແລະ ເຫຼັກເສີມ
ຈັດການຮ່ອງ ແລະ ເກັບແມ່ພິມ
ຮ່ອງລະຫວ່າງກ້ອນ ສາມາດຖົມດ້ວຍຊາຍ ຫຼື ຫີນບົດໃຫ້ລຽບຮ້ອຍ, ໂຮຍຫີນປະດັບ ຫຼື ຫວ່ານຫຍ້າໃຫ້ທາງຍ່າງຂຽວຂຶ້ນ; ວິທີຫວ່ານຫຍ້າມີຢູ່ໃນບົດ ປູກຫຍ້າຂິງປົກຄຸມເດີ່ນ ຮູບສິນຄ້າ ຫີນລາວາບົດ ສະແດງຫີນສີແດງນ້ຳຕານ ໂຮຍອ້ອມທາງຍ່າງທີ່ເຮັດດ້ວຍຫີນກ້ອນ
ລ້າງແມ່ພິມໃຫ້ສະອາດທັນທີຫຼັງເຮັດວຽກແລ້ວ ກ່ອນຄອນກຣີດຈະຕິດແຫ້ງແຂງ ແລ້ວຕາກໃຫ້ແຫ້ງ ແລະ ເກັບໄວ້ບ່ອນຮົ່ມເຢັນ ແມ່ພິມທີ່ສະອາດ ຊ່ວຍໃຫ້ບລັອກຕໍ່ໄປມີລວດລາຍຄົມຊັດ ຖ້າຢາກຫລໍ່ໂຖໄມ້ປະດັບເພີ່ມສຳລັບເດີ່ນ ເບິ່ງບົດ ຫລໍ່ໂຖຊີມັງຢູ່ເຮືອນດ້ວຍແມ່ພິມພລາສຕິກ ວຽກປັບປຸງເຮືອນອື່ນໆ ມີຢູ່ໃນບົດ ປັບປຸງເຮືອນແບບປະຢັດໃນຊົນນະບົດ
ແຫຼ່ງອ້າງອີງ
- Bengtsson, L.P. & Whitaker, J.H. (eds.) (1988). Farm structures in tropical climates. FAO/SIDA. ບົດທີ 3: ຄອນກຣີດ – ອັດຕາການປະສົມຕາມຈຸດປະສົງ, ການຮັກສາຄວາມຊຸ່ມ.
- ຂໍ້ມູນສິນຄ້າ: ໜ້າສິນຄ້າຂອງ MAD AGRI ທີ່ລິ້ງໄວ້ໃນບົດ, ເຂົ້າເບິ່ງວັນທີ 06/11/2026.